Park Narodowy Tulum – ruiny Majów i rajskie plaże
5 lutego, 2026Bacalar – Laguna Siedmiu Kolorów
1 marca, 2026
Pod ziemią, w jaskiniach mieszka bóg deszczu i wody Chaaka. On decyduje, czy na pola kukurydzy spadnie deszcz i Majowie będą mieli co jeść. Czasem zwykłe modlitwy nie wystarczą, aby zjednać sobie przychylność boga. Trzeba złożyć w ofierze człowieka, najlepiej dziecko, a jeszcze lepiej bliźnięta.
Prawdziwym skarbem półwyspu Jukatan są cenoty, które w języku Majów ts’ono’ot (czyt.”dzonot”), oznaczają studnie wypełnione wodą. To przykład zjawisk krasowych na tym terenie, które zachodziły w okresie ostatniego zlodowacenia. Poziom wody w oceanach znajdował się wtedy do ponad 100-tu metrów niżej, pozwalając kwaśnym deszczom drążyć wapienną skałę, a w wydrążonych tunelach tworzyć przepiękne naciekowe formacje. Morze powróciło wraz z ociepleniem klimatu, a jaskinie pełne wspaniałych skalnych formacji na powrót zalała woda. W Meksyku znajdują się tysiące cenotów, z czego jedynie część z nich została poddana eksploracji. Długość systemu podziemnych kanałów mierzy ponad 500 kilometrów.
Występuje wiele podziałów i klasyfikacji cenot. Wszystkie podziały uzależnione są od wielu czynników np. wieku cenoty, położenia, przeznaczenia. Według najprostszego podziału dzielimy je na na otwarte, półzamknięte, zamknięte i groty. Podziemne labirynty i korytarze są bardzo rozległe i niezwykle zróżnicowane. Te zamknięte zwykle są wypełnione stalaktytami, stalagnatami i stalagmitami, te otwarte i półotwarte porasta zaś bujna i gęsta roślinność.
Ponieważ na Jukatanie praktycznie nie ma rzek, cenoty były podsatawowym źródłem wody dla Majów. Nic więc dziwnego, że w ich pobliżu zakładali swoje miasta i otaczali czcią. Od boga deszczu i wody Chaaka zależały ich plony, a w dalszej konsekwencji ich życie.

Cenote Dos Ojos (dwoje oczu) to jedno z najbardziej fotogenicznych miejsc słodkowodnych na Riwierze Maya – para sąsiadujących ze sobą lejów krasowych połączonych rozległym systemem jaskiń o niezwykłej widoczności. Położone między Tulum a Playa del Carmen, to idealne miejsce do swobodnego nurkowania z rurką wśród wapiennych formacji, relaksujących sesji nurkowania swobodnego, oraz nurkowań jaskiniowych z przewodnikiem dla certyfikowanych nurków wzdłuż słynnych szlaków, takich jak Linia Barbie i Jaskinia Nietoperza. System jaskiń Dos Ojos ma 34 cenoty i długość 82,7 km. W 2018 roku odkryto połączenie między podwodnym systemem jaskiniowym Dos Ojos a Sac Actun. Łącznie jest to jeden z najdłuższych znanych na świecie systemów jaskiń podwodnych. Ich długość wynosi 378 km, choć liczba ta ciągle się zmienia, gdyż odkrywane są coraz to nowe odgałęzienia jaskiń.

Jednym z najbardziej wyróżniających się aspektów nurkowania w cenocie Dos Ojos jest doskonała widoczność pod wodą, którą ogranicza ewentualnie dostępne światło, a nie same właściwości wody. Dzięki temu nurkowie mają tutaj szansę podziwiać krystalicznie czystą wodę i wszystkie piękne detale formacji skalnych oraz podwodnej fauny. W Dos Ojos wyjątkowa jest obecność ogromnej ilości nietoperzy, które znalazły swoje schronienie w tych podziemnych jaskiniach.

Nad jaskiniami kwitnie bujne życie tropikalnej dżungli. Wg. personelu Dos Ojos zboczenie ze ścieżek jest niebezpieczne z powodu jadowitych pająków i węży. Na szczęście w pobliżu ludzkich dróżek można spotkać bardziej przyjazne zwierzęta np. różne gatunki jaszczurek, w tym wielkie legwany.

Jeśli lubisz pływać w masce lub nurkować to miejsce jest dla Ciebie. Jeśli niezbyt, to będziesz się nudził. Jest tam bardzo gorąco i parno. Szczególnie dały mi się we znaki malutkie muszki, które ciężko było zauważyć, a które bardzo dotkliwie gryzły.
Więcej informacji o Cenote Dos Ojos znajdziesz tutaj.
Warsaw, Masovian Voivodeship, 00-901, Poland
.
Meksyk, listopad 2025
Tekst i zdjęcia Ewa Siwiecka
.
Inne wpisy o Meksyku: